Cesc

Kampioen in mei, voorronde in augustus?

Oranje kwalificeert zich waarschijnlijk niet voor het eerste EK met 24 landen en voor Nederlandse clubs is het bereiken van de halve finale in de Europa League een topprestatie. Het is hard gegaan met het Nederlandse (club)voetbal de laatste tien jaar. In negatieve zin. Een bevestiging van de teruggang zou zijn dat we het directe Champions League-ticket voor de kampioen kwijtraken. Het zou dan voor het eerst in de geschiedenis van het Nederlandse voetbal zijn dat de kampioen van de Eredivisie een voorronde moet spelen om uit te komen in het hoogste Europese clubtoernooi. Hoe reëel is dit schrikbeeld?

Om te bepalen hoeveel clubs per land Europees voetbal mogen spelen maakt de UEFA al jaren gebruik van de coëfficiëntenlijst. Winnen levert zowel in de Champions League als in de Europa League twee punten op, gelijkspelen één. Daarnaast wordt er gewerkt met bonuspunten. In de CL krijg je vier bonuspunten voor de groepsfase en vijf als je de groepsfase overleeft.  In beide toernooien krijg je voor het bereiken van de kwartfinale en elke volgende ronde nog één extra bonuspunt. Aan het eind van het seizoen worden alle behaalde punten bij elkaar opgeteld en gedeeld door het aantal clubs dat voor een land in Europa actief was. Vervolgens kijkt de UEFA naar het puntentotaal van de afgelopen vijf seizoenen en maakt op basis daarvan een ranglijst. De ranglijst na een bepaald seizoen is geldend voor aanvang van twee seizoenen daarna. Om te bepalen hoeveel clubs ieder land mocht afvaardigen in het seizoen 2015/16 werd dus gekeken naar de behaalde coëfficiënten in de seizoenen 2009/2010, 2010/11, 2011/12, 2012/13, 2013/14.

Na afloop van het seizoen 2014/15 stond Nederland op de negende plaats, wat betekent dat ook in het seizoen 2016/17 de kampioen van het vorige Eredivisieseizoen rechtstreeks de CL in gaat. De achtste tot en met de twaalfde plaats op de coëfficiëntenlijst geeft immers recht op een direct CL-ticket voor de kampioen. Naar boven kijken is voor Nederland simpelweg niet realistisch, gezien de salarissen in bijvoorbeeld de Russische en Oekraïense competitie, die de betere spelers mede hierdoor juist bij onze clubs wegplukken. Het is realistischer om te proberen de twaalfde plaats te consolideren en op die manier het directe CL-ticket te behouden. We kijken of het waarschijnlijk is dat Nederland komend seizoen afglijdt naar de dertiende plek en derhalve vanaf 2017/18 de directe Champions League plaats verliest.

AllePunten
Hierboven staan alle verzamelde punten van de nummers 7 t/m 15 op de coëfficiëntenlijst, gerekend over alleen de vier laatste seizoenen. Op deze manier ontstaat er een duidelijk beeld van de voorsprong die we hebben op onze achtervolgers. Om de twaalfde plaats te behouden hebben we een comfortabele voorsprong van 4.188 punten op Tsjechië. Een voorsprong die we naar alle waarschijnlijkheid dit jaar niet gaan weggeven; het grootste verschil in Tsjechisch voordeel ooit was 4.288 in 2011/12, en dat was Nederlands slechtste jaar ooit. Op Griekenland hebben we maar liefst 5.513 punt voorsprong. Directe Champions League voor de Eredivisie-kampioen van 2016/17 lijkt dus een zekerheidje; een totale wanprestatie dit seizoen van AZ, Ajax, Groningen en PSV uitsluitend hoeft de Nederlandse kampioen van 2017/18 zich pas zorgen te maken over eventuele voorrondes.

Dat er wel degelijk iets aan de hand is bewijzen de laatste drie seizoenen, waarin bij elkaar 16.213 punt werd gescoord. Gerekend vanaf 2012/2013 staat Nederland slechts vijftiende, nog onder landen als Griekenland, Tsjechië en Roemenië. En dan is dit ook nog het laatste seizoen dat 2011/12 meetelt, met zijn 13.6 punten. Er zal dit seizoen dus wel een inhaalslag gemaakt moeten worden om te voorkomen dat Nederland afglijdt naar de dertiende plek of lager. Het is daarom des te zuurder dat Go Ahead Eagles de Fair Play Prijs ‘won’ afgelopen seizoen en de punten van Nederland niet door vijf clubs maar door zes clubs zullen worden gedeeld. Go Ahead ligt er inmiddels uit en veroverde precies 0.5 punt voor Nederland.

We kunnen stellen dat op korte termijn de directe CL-plek voor Nederland nog niet in gevaar is. Om deze op de lange termijn te behouden moeten de Nederlandse clubs dit jaar punten gaan scoren. Als er dit jaar weer rond de vijf- of zesduizend punten worden behaald, is de directe CL-plek in serieus gevaar.

Het is daarnaast meer dan aannemelijk dat we dit jaar gepasseerd worden door landen als België en Zwitserland. Die constatering op zich is al een pijnlijke; jarenlang stonden er op de coëfficiëntenlijst immers geen landen boven Nederland waar ongeveer dezelfde salarissen betaald werd. Hoe zijn we die bijzondere positie kwijtgeraakt?

Dit artikel had niet geschreven kunnen worden zonder deze fantastische site van Bert Kassies.

Over 
Erik Elias (23) is oprichter van cesc.nl. In het dagelijks leven studeert hij aan de Haagse Hogeschool en geeft hij voetbaltraining. Volg Erik op Twitter @erikeIias